Begrip
Wat is een pensioengat?
Kort antwoord: een pensioengat is het verschil tussen het pensioeninkomen dat je later denkt nodig te hebben en wat je daadwerkelijk opbouwt via AOW en werkgeverspensioen. Er bestaat geen wettelijke norm voor een 'goed' pensioen — de vuistregel van 70% van je laatstverdiende loon is eerder een oriëntatiepunt dan een garantie.
"Pensioengat" is geen juridische term met een vaste definitie — het is de gangbare naam voor het verschil tussen wat je straks denkt nodig te hebben, en wat je daadwerkelijk opbouwt.
Waar je pensioeninkomen uit bestaat
Je pensioen komt in de praktijk uit twee bronnen. De AOW (eerste pijler) bouw je automatisch op voor elk jaar dat je tussen je 15e en je AOW-leeftijd in Nederland verzekerd bent — 2% van het volledige AOW-bedrag per jaar, tot een maximum van 100% na 50 opbouwjaren. Het aanvullend pensioen (tweede pijler) bouw je op via je werkgever, bij een pensioenfonds of verzekeraar — hoeveel, hangt af van je salaris, het pensioenreglement en hoe lang je bij een werkgever werkte. Wie geen werkgever heeft (zoals de meeste zzp'ers) bouwt via die tweede pijler niets automatisch op.
Waarom de "70%-regel" met een korrel zout moet
Je komt online vaak de vuistregel tegen dat je 70% van je laatstverdiende loon nodig hebt om na pensionering hetzelfde welvaartsniveau te houden. Die regel stamt uit de tijd dat de meeste pensioenregelingen eindloonregelingen waren, gebaseerd op een volledige, ononderbroken loopbaan van 30 tot 40 jaar bij dezelfde soort regeling. Inmiddels zijn de meeste pensioenregelingen middelloonregelingen, en verschilt wat mensen na pensionering daadwerkelijk nodig hebben enorm — een afbetaalde hypotheek, uitgevlogen kinderen en veranderde uitgavenpatronen maken het percentage dat je nodig hebt voor iedereen anders. De 70%-vuistregel is dus een startpunt om over na te denken, geen doel dat je per se moet halen.
Een illustratief rekenvoorbeeld
Geen echte berekening, maar ter illustratie van hoe de optelsom werkt: stel, je verdient nu €3.500 bruto per maand en denkt met €2.800 per maand rond te kunnen komen na pensionering. Via mijnpensioenoverzicht.nl zie je dat je AOW en aanvullend pensioen samen uitkomen op €2.300 per maand. Het verschil van €500 per maand is in dat voorbeeld je pensioengat — het bedrag dat je via extra sparen, langer doorwerken of een lagere verwachte uitgavenpost zelf moet overbruggen.
Wat kun je nu doen?
Kijk op mijnpensioenoverzicht.nl naar je eigen, actuele cijfers — dat is betrouwbaarder dan een algemene vuistregel. Zie je daar een gat tussen wat je verwacht nodig te hebben en wat je opbouwt, dan zijn de gangbare opties: vrijwillig bijsparen via een pensioenfonds of lijfrente, een oude pensioenregeling laten overdragen naar je huidige werkgever (waardeoverdracht), langer doorwerken, of — als zzp'er — bewust een deel van je inkomen apart zetten voor later, iets wat in een gewoon dienstverband automatisch via je werkgever gebeurt.
Gerelateerd
Zie het begrip pensioen voor de basis, en AOW-leeftijd voor wanneer je eigen AOW ingaat.
Bronnen
Laatst gecontroleerd op 25 augustus 2026. Dit is algemene uitleg, geen juridisch advies.