Studieschuld: gevolgen voor hypotheek en belasting

Een studieschuld voelt voor veel starters als iets dat pas relevant wordt "als je het gaat aflossen" — maar hij werkt al veel eerder door, op twee heel verschillende plekken in je financiën.

Effect op je maximale hypotheek

Bij het aanvragen van een hypotheek kijkt een geldverstrekker niet naar het totale bedrag dat je nog aan DUO verschuldigd bent, maar naar je werkelijke maandelijkse aflosbedrag — dat bedrag wordt meegenomen als vaste maandlast, net als een andere lening, en verlaagt daardoor je maximale leencapaciteit. Los meer af dan het verplichte minimum, dan daalt die maandlast en kan je maximale hypotheek stijgen. Andersom geldt: kies je bewust voor een lager maandbedrag (bijvoorbeeld via een langere terugbetaaltermijn), dan drukt dat je leenruimte minder, ook al staat er in totaal evenveel schuld open.

Effect op je belastingaangifte (box 3)

Een DUO-studieschuld telt mee als schuld in box 3 — het vermogensdeel van je aangifte inkomstenbelasting. De Belastingdienst kijkt daarbij naar de stand van je schuld op 1 januari van het belastingjaar. Niet de hele schuld telt mee: er geldt een drempel van €3.800 per persoon, of €7.600 als je fiscale partners bent. Alleen het deel van je totale schulden dat boven die drempel uitkomt, verlaagt je box 3-vermogen. De rente die je over je studieschuld betaalt, is nergens aftrekbaar — niet in box 1, niet apart in box 3. Het enige fiscale voordeel zit dus in het schuldbedrag zelf, niet in de rentelasten.

Een illustratief voorbeeld

Geen echte berekening, maar ter illustratie van de logica: twee starters hebben allebei €25.000 openstaande studieschuld. De één kiest voor de kortst mogelijke aflostermijn en betaalt daardoor €230 per maand aan DUO; de ander kiest bewust voor de langst mogelijke termijn en betaalt €95 per maand. Bij een hypotheekaanvraag telt bij de eerste starter die €230 volledig mee als vaste maandlast, wat de maximale hypotheek merkbaar verlaagt — bij de tweede starter is dat effect veel kleiner, ook al staat er in totaal precies evenveel schuld open.

Wat kun je nu doen?

Wil je binnenkort een hypotheek aanvragen, vraag dan bij DUO een actueel overzicht van je maandelijkse aflosbedrag op — dat is het cijfer waar een geldverstrekker naar kijkt, niet je totale schuld. Overweeg je extra af te lossen om je leencapaciteit te verhogen, reken dan door of dat opweegt tegen het feit dat je dat geld dan niet meer voor iets anders (zoals een eigen inleg bij de hypotheek) kunt gebruiken.

Gerelateerd

Zie het begrip loonstrook om te controleren wat er precies van je brutoloon overblijft, en bruto-maandsalaris voor de basis van die berekening.