Begrip
Wat is een bonus en heb je er recht op?
Kort antwoord: een bonus is een variabele beloning, vaak gekoppeld aan individuele of bedrijfsprestaties — in tegenstelling tot een 13e maand is een bonus meestal niet gegarandeerd en kan de hoogte per jaar (of medewerker) verschillen.
Waar een 13e maand meestal een vast, gegarandeerd bedrag is, is een bonus per definitie variabel — gekoppeld aan iets: individuele prestaties, teamresultaten, of de winst van het bedrijf als geheel.
De belangrijkste vormen
Een individuele bonus beloont persoonlijke doelstellingen, een teambonus is gekoppeld aan gezamenlijke resultaten, en een winstdelingsregeling koppelt de uitkering aan de totale bedrijfswinst. Sommige organisaties combineren dit in een gelaagd systeem met verschillende gewichten per niveau.
Waarom "vorig jaar wel" geen garantie is
Een bonus die twee jaar op rij is uitgekeerd, voelt al snel als een vast onderdeel van je inkomen — maar tenzij het contractueel of in de cao is vastgelegd als gegarandeerd, blijft het formeel discretionair. Bij een mindere bedrijfsprestatie kan een bonus zonder juridisch probleem uitblijven.
Het effect op andere berekeningen
Of een bonus meetelt bij bijvoorbeeld een transitievergoeding hangt af van de regelmaat en voorspelbaarheid ervan — een structurele, jaarlijks vergelijkbare bonus weegt anders mee dan een eenmalige, sterk wisselende uitkering.
Wanneer is dit relevant?
Bij het beoordelen van een arbeidsvoorwaardenaanbod (is de genoemde bonus gegarandeerd of indicatief?), bij een jaar met tegenvallende bedrijfsresultaten, of bij het berekenen van een ontslagvergoeding waarin bonussen een rol kunnen spelen.
Wat kun je nu doen?
Vraag expliciet na of een bonus contractueel gegarandeerd is of afhankelijk van doelstellingen — een mondelinge toezegging "dat krijgt iedereen wel" is geen juridische garantie.